Sterven

  

Welkom Kontakt English version

Welkom Vorige

OMGAAN MET STERVEN

 

Doelgroep

Verzorgenden binnen verzorgings-, verpleeg- en ziekenhuizen en binnen de thuiszorg.

Doel

bulletbevorderen van het openstaan voor en omgaan met de eigen beleving rond het omgaan met stervenden
bulletbevorderen van het openstaan voor en omgaan met de beleving van de stervende (en diens familie)
bulletbevorderen van een 'steunend klimaat' binnen de afdeling, c.q. instelling
 

Opzet

De scholing wordt verzorgd in de vorm van een intensieve tweedaagse bestaande uit vijf dagdelen (de avond is gedeeltelijk in het programma opgenomen) en daarop aansluitend een drietal supervisie-momenten.
De werktijden voor de tweedaagse zijn:
    Dag I         9.30 - 12.30 uur
                    13.30 - 16.30 uur
                    17.30 - 20.30 uur
    Dag II        9.30 - 12.30 uur
                    13.30 - 16.30 uur.

De supervisie-bijeenkomsten omvatten per groep 1½ uur en worden qua data en tijdstippen gepland in overleg met de instelling.

De groepsgrootte is max. 12-14 personen. De supervisie vindt plaats in twee groepen van elk ca. 6 à 7 personen.

Thema's

Binnen de scholing wordt aandacht besteed aan de volgende onderwerpen of thema's:
bulleteigen beleving
bulletruimte bieden aan emoties
bulletopenstaan voor de stervende
bulletopenstaan voor het lijden
bulletcompassie
bulletluisteren
bullethet 'niet weten'
bulletde valkuil van 'onmacht'
bulletvastzitten in een pantser of beschermen met een scherm
bulletkrisisverwerking
bulletexistentiële vragen
bulletspiritualiteit, geloof en zingeving
bulletomgaan met zingevingsvragen
bulletafscheid nemen
bulletomgaan met familie
bulletzorg voor de zorgende
 

 

Inhoud

Dagdeel I 
Verkenning

Tijdens dit dagdeel worden de ervaringen van de deelnemers met stervenden geïnventariseerd en besproken. Hierbij wordt met name gekeken naar wat deze ervaringen de deelnemers gedaan hebben en wat zij hiervan voor zichzelf geleerd hebben.
Waar nodig wordt ook aandacht besteed aan eventuele onverwerkte ervaringen (de schok van de eerste keer, ontbreken van opvang, traumatisch ervaringen als het onverwacht aantreffen van iemand die dood is, gevoel van 'dood door schuld' e.d.).
Dagdeel II
Krisisverwerking
Met elkaar wordt gekeken naar hoe een proces van krisisverwerking, een akseptatie-proces kan verlopen.
Hierbij wordt tevens aandacht besteed aan hoe mensen kunnen vastlopen in dit proces en hoe je hier als verzorgende mee om kunt gaan.
Een belangrijk aspekt hierbij zal ook de doorverwijzende rol zijn, die de verzorgende kan vervullen.
Dagdeel III
Zorg voor jezelf
Middels eenvoudige meditatie-, bezinnings- en ontspannings-oefeningen en middels het delen van ervaringen wordt met elkaar verkend hoe je voor jezelf en je kollega's kunt zorgen als je betrokken bent bij stervenden. Tevens komt hierbij ook de balans tussen openstaan en afsluiten voor de stervende als onderdeel van de zorg voor jezelf aan de orde.
Dagdeel IV
Omgaan met de stervende
Dit dagdeel zal besteed worden aan het praktisch werken met situaties uit de praktijk.
Hierbij gaat het met name om het 'oefenen' en bespreken van wat je beter wel en niet kunt zeggen, doen en laten in het kontakt met een stervende.
Hierbij komen o.a. de orde:
bullet omgaan met zingevingsvragen
bullet omgaan met angst, pijn of vermoeidheid
bullet omgaan met 'klagen'
bullet omgaan met stilte
bullet angst voor de onmacht
bullet afscheid nemen
Dagdeel V
Terug naar de praktijk
Voor een deel vormt dit dagdeel een vervolg op dagdeel IV, maar daarnaast wordt aandacht besteed aan de vraag: hoe ga je verder in de praktijk en hoe zorg je voor elkaar?
Hierbij wordt ook gekeken naar de mogelijkheden van intervisie.

Tot slot wordt dit dagdeel gebruikt om af te ronden en voor het maken van afspraken voor de supervisie-bijeenkomsten.